Hai cuộc tranh luận giữa những ứng cử viên đảng Dân Chủ với nhau và giữa những ứng cử viên đảng Cộng Hòa với nhau đã diễn ra tại New Hampshire chỉ cách nhau có hai ngày vào đầu tháng 6 năm nay. Trong hai cuộc tranh luận,  các ứng cử viên Dân Chủ xâu xé nhau về vụ chiến tranh Iraq trong khi các ứng cử viên Công Hòa đứng lên tố ngay chính tổng thống Bush là người cùng đảng với họ.

Buổi Tranh Luận của Phe Dân Chủ:

Buổi tranh luận này là lần tranh luận thứ hai giữa những ứng cử viên Đảng Dân Chủ và lần này được tổ chứ tại St Anselm College ở Goffstown, New Hampshire vào ngày Chủ Nhật mùng 3 tháng 6 năm 2007. Tất cả những ứng cử viên đã chuẫn bị để hoạch họe nhau về sự phán đoán và lòng thành thật của nhau liên quan đến cuộc chiến tại Iraq . Không ai bi u đầu nhưng những ứng cứ viên, nhất là những vai chính, đã không đối xử với nhau lịch sự như trong lần tranh cãi kỳ trước cách đấy năm tuần.

Không như trước kia, phe Dân Chủ nay không còn dùng đề tài Bão Katrina để chỉ trích sự bất lực của chính phủ. Họ cũng không bàn đến những đề tài quen thuộc như tiền hưu trí, tiền lương, và giáo dục. Lần này họ tranh cãi khá lâu về vấn đề chăm sóc sức khỏe nhưng vấn đề Iraq và cuộc chiến đấu chống khủng bố vẫn là đề tài chủ yếu của đêm hôm đó.

Trong lần tranh luận lần thứ hai của phe Cộng Hòa, Giuliani đã lên tiếng khuyên các bạn đồng phe không nên tấn công nhau mà nên dồn sức chống Hillary Clinton vì chính bà mới là mối đe dọa cho phe Cộng Hòa. Vì vậy Hillary Clinton mở đầu cuộc tranh luận tố cáo Giuliani và bà nói: “Khác biệt giữa chúng ta không đáng kể. Chính khác biệt giữa phe chúng ta và phe Cộng Hòa mới là chính yếu. Và tôi không muốn bất cứ ai trên đất Mỹ hiểu lầm điều này.” Bà nói chỉ một mình Bush và không một ai khác phải chịu trách nhiệm về cuộc chiến tranh Iraq . Hillary hành động như thể mình là lãnh tụ trong nhóm. Bà bác bỏ quan điểm của John Edwards cho rằng việc chống khủng bố chỉ là để tuyên truyền. Bà giải thích tại sao Mỹ phải đối đầu với bọn Jihadist.

Bà đứng bàng quan nhìn Obama và Edwards choảng nhau. Những nhà chiến lược cùa bà sau đó tuyên bố sở dĩ Hillary không cần nhẩy vô là vì bà đã là kẻ dẫn đầu vòng đua rồi cứ để hai người kia tranh nhau chỗ đứng hạng thứ hai. Tuy nhiên, lời bà tuyên bố rằng kể từ ngày 11 tháng chín cho đến nay “chúng ta đã được an ninh hơn, tuy chưa đủ độ an ninh mong muốn.” bắt bà đã phải giải thích thêm sau đó về lới nói này. Trên nguyên tắc, phe Dân Chủ phủ nhận rằng chúng ta đã có an ninh dù nay có nhiều biện pháp ngăn chặn khủng bố. Được hỏi phải chăng chính sách “Đừng Hỏi, Đừng Thổ Lộ” (Don’t Ask Don’t Tell) áp dụng trong quân đội vào thời Bill Clinton là một sai lầm, Hillary nói rằng vào thời điểm đó chính sách ấy là một nhân nhượng cần thiết, nhưng ngày nay chính sách đó không còn hợp thời nữa.

Obama trong lần này đã đối đáp khá hơn lần trước. Khi bị John Edwards chê rằng ông đã chỉ chống có luật tài trợ Iraq mà thôi, Obama đã “chơi lại cùi chỏ” nói rằng “Thực ra tôi đã chống cuộc chiến này ngay từ ban đầu.” Và bình tĩnh nhìn thẳng vào Edwards là kẻ đã bầu cho cuộc chiến, ông nói: “Như thế, chính ông đã đi chậm 4 năm rưỡi về khả năng lãnh đạo trong vần đề này.” Sau đó Obama khuyên Edwards không nên chính trị hóa cuộc chiến – trong khi chính ông đang làm công việc này. Obama còn tranh luận với Edwards về chính sách chăm sóc sức khỏe vì bị chê là chương trình mà ông đề ra không có thực chất. Khi Wolf Blitzer, người điều hành cuộc tranh luận hỏi có nên lấy Anh Ngữ làm ngôn ngữ chính thức hay không, Obama đã mạnh bạo nói: “Đây là loại câu hỏi đưa ra để chia rẽ chúng ta.” làm cho cuộc tranh luận bị gián đoạn đôi lúc.

John Edwards đã cố bám trụ bằng cách tự coi mình như là một ứng cử viên cực tả, một kẻ sẵn sàng đứng ra đối đầu với những mối nguy nan và bênh vực những quan điểm tự do. Ông đã gây khó khăn cho hai đối thủ của ông là Hillary Clinton và Barrack Obama. Edwards chỉ trích cả Clinton lẫn Obama là đã nhút nhát, không chịu đóng vai trò lãnh đạo trong vụ  bầu dự luật tài trợ Iraq . Lý do của sự chỉ trích này là vì cả Clinton lẫn Obama đã đợi cho đến phút chót mới quyết định không bỏ phiếu cho dự luật đó. Edwards còn tố cáo Hillary là thiếu lương thiện vì không chịu nhận rằng mình sai lầm khi bầu cho cuộc chiến Iraq . Đối với Obama, ông chỉ trích chương trình chăm sóc sức khoẻ do Obama đề xướng, nói rằng chương trình đó không đáp ứng nhu cầu của tất cả mọi người dân và 15 triệu người sẽ bị bỏ rơi.

Cuộc tranh luận đã kéo dài hai tiếng đồng hồ và đã tạo cơ hội cho ba ứng cử viên chính so tài để chứng tỏ khả năng của mình. Ban tổ chức đã để ba người ngồi bên nhau và họ đã thu được hầu hết sự chú ý của người xem. Buổi tranh luận này do do CNN, WMUR-TV và Lãnh Tụ Công Đoàn Manchester bảo trợ và được Wolf Blitzer của CNN điều hành cùng với sự trợ giúp của Scott Spradling, giám đốc chính trị của WMUR và Tom Fahey, trưởng phòng Lãnh Tụ Công Đoàn tại toà nhà Quốc Hội Tiểu Bang.

Buổi Tranh Luận của Phe Cộng Hòa:

Trong buổi tranh luận - lần thứ ba - của 10 ứng cử viên Đảng Cộng Hòa tổ chức vào ngày Thứ Ba mùng 5 tháng 6 vừa qua kéo dài hai tiếng đồng hồ, tất cả các ứng cử viên đã đồng loạt tấn công chính phủ của Tồng Thống Bush về phương cách tiến hành cuộc chiến tranh tại Iraq, dùng lối biện luận tương tự như biện luận của những ứng cử viên Dân chủ. Ron Paul của tiểu bang Texas trách chính phủ đã quá hăng hái dấn thân vào cuộc chiến để bảo vệ những quyền lợi dầu lửa. McCain và Mitt Romney cho rằng chính phủ Bush đã ngỡ ngàng không biết hành động ra sao sau khi lật đổ chính thể Saddam Hussein. McCain và Brownback đã bị chất vần về việc họ bầu ủng hộ cuộc chiến Iraq và Thống Đốc Virginia Jim Gilmore trách họ đã không đọc bản ước tính của Cơ quan tình báo trước khi bỏ phiếu thuận. Tất cả những ứng cử viện đều không hài lòng về phương pháp đối ngoại của chính phủ Bush cũng như về cách giải quyết vấn đề nhập cư. Mitt Romney, Fred Thompson, vả Giuliani đều chống đối giải pháp nhập cư đang đưa ra trước quốc hội nhưng khi hỏi phải giải quyết ra sao về số phận 12 triệu cư dân bất hợp pháp thì ca ba đều tìm cách tránh né, không ai đưa ra được một biện pháp cụ thể nào. Chỉ có McCain, một người đi tiên phong trong việc tìm một lối giải quyết cho vấn đề nhập cư, là hăng say bảo vệ dự thảo luật mà ông đã cùng sọan thảo với phe Dân Chủ. Ông kêu gọi những ai chống đối dự luật này “hãy có can đảm và lấy trách nhiệm đưa ra biện pháp của mình.” Ngoài ba vần đề chính vừa nói, những ứng cử viên cũng bị chất vấn về một số vấn đề khác như vấn đề công khai cho những người đồng tình luyến ái phục vụ quân đội, vấn đề xăng lên giá, vấn đề tôn giáo, vấn đề bảo hiểm sức khỏe của dân, vấn đề sức ấm của địa cầu (global warming) và vấn đề phá thai.

Những ứng cử viên Đảng Cộng Hòa ai nấy đều muốn dương ngọn cờ cải cách vì những cuộc thăm dò mới đây cho thấy chính phủ Bush đang chịu tỷ lệ ủng hộ ngày càng xa sút. Không ai gay gắt chỉ trích nhau như họ đã làm trong kỳ tranh luận lần trước. Lần này họ đồng thanh chĩa mũi dùi vào phe Dân Chủ. McCain lớn tiếng quở trách Hillary Clinton vì bà đã nói cuộc Chiến Tranh Iraq là “cuộc Chiến Tranh của Bush.” Ba ứng cử viên chói lọi nhất trong cuộc tranh luận là Giuliani, McCain và Romney. Cả ba người đã biểu lộ rõ cho cử tri những ưu điểm của họ. Nhìn thằng vào mặt một phụ nữ có em chết trận tại Iraq , McCain đã nói: “Tôi tin rằng chúng ta có một chiến lược có thể đưa đến thành công để sự hy sinh của em bà không vô ích!” Romney đã hùng hồn trả lời những câu hỏi liên quan đến tín ngưỡng Mormon của ông. Và Giuliani thì đã khôn khéo lấy vụ toan phá hoại Phi Cảng Quốc Tế JFK để nói đến khả năng lãnh đạo của ông trong vụ khủng bố ngày 11 tháng 9 năm 2001. Tất cả các ứng cử viên - ngoại trừ Ron Paul - đều ủng hộ kế hoạch gia tăng quân số ở Iraq của Tổng Thống Bush. Măc dù Tổng Thống Bush vẫn được một số lớn cử tri Cộng Hòa ủng hộ, không một ứng cử viên nào đã muốn có liên hệ chặt chẽ với Bush vì sợ bị ảnh hưởng tai hại đến cuộc tranh cử của mình.

Cuộc tranh luận của phe Cộng Hòa cũng do CNN, WMUR-TV và Lãnh Tụ Công Đoàn Manchester bảo trợ và được Wolf Blitzer của CNN điều hành.

Vị Trí Hiện Nay của Các Ứng Cử Viên Tổng Thống.

Kết quả cuộc thăm do ý  kiến giới hạn – dựa trên 310 cử tri Dân Chủ và 160 cử tri Độc Lập - ngày 6/3/2007 do USA Today và GallupPool cho thấy Barrack Obama đã vọt lên, nay chỉ còn thua đối thủ Hillary Clinton, ứng cử viên Dảng Dân Chủ vẫn dẫn đầu xa từ trước cho đến nay, có 1 điểm. Lý do một phần là vì Clinton ngày càng mất đi sự ủng hộ của cử tri. Vào giữa tháng 2, bà đã ở thế thượng phong với tỷ lệ 40% và đã trồi xụt nhưng cho đến đầu tháng 5 vẫn còn ở khoảng hơn 35%. Bỗng nhìên đến đầu tháng 6 bà đã tụt xuống còn 30%. Trong khi đó kể từ đầu tháng 4, Obama đang ở tỷ lệ khoàng 20% đã tử tử tiến lên và nay đã đạt được tỳ lệ 29%. Nếu chỉ thăm dò những cử tri Dân Chủ không thôi thì Hillary Clinton vẫn còn dẫn đầu với tỳ lệ 34% - 29%, tuy đó là một thành quả thấp hơn so với cuộc thăm dò  vào giữa tháng 5 khi bà hơn Obama 17 điểm. Trái lại nếu chỉ dựa trên những cử tri độc lập thôi thì  Obama hơn Clinton 9 điểm với kết quả 31% - 22%. Tuy nhiên một cuộc thăm do toàn quốc trước đó có năm ngày do ABC News và Washington Post đưa ra đã cho thấy Hillary Clinton vẫn còn dẫn đầu 12 điểm ứng cứ viên hạng hai là Barrack Obama.

Cả hai phe Clinton và Obama đều có lý do để biện luận. Mark Penn, chiến lược gia chủ yếu phe Clinton lên tiếng cho rằng cuộc thăm dò của USA TODAY và GallUp không chính xác vì đã kể đến lá phiếu của quá nhiều cử tri đôc lập là những người không đầu phiếu trong đợt bầu cử sơ khởi. Trái lại David Exelrod, chiến lược gia chủ yếu phe Obama lại nói: “Các cuộc thăm dò toàn quốc không liên quan đến thành quả của ứng cử viên trong những cuộc vận động giai đọan. Cuộc thăm dò này - của ABC News -  phù hợp với việc số cử tri ngày càng đông đến ủng hộ Obama trong các buổi nói chuyện của ông. Đìều này cho thấy Clinton không còn là “vô địch” nữa, theo như lời các nhà chiến lược gia của bà đã luôn luôn huyênh hoang.”

Trong khi đó bên phe Cộng Hòa, một cuộc thăm dò dựa trên 439 cử tri Cộng Hòa và Độc Lập lẫn lộn  Giuliani vẫn dẫn đầu với tỷ lệ 32% - tức là lên 3 điểm – John Mc Cain đứng hạng hai với 19% - xuống 4 điểm – và Mitt Romney hạng ba với 12% - lên 4 điểm. Mới nhất đây, một số không nhỏ những tay trước kia ủng hộ về tải chính Mc Cain nay đã quay sang ủng hộ Fred Thompson. Thompson đặc biệt được sự ủng hộ của cử tri xã hội-bảo thủ là những người vẫn không ưa McCain vì ông ủng hộ phá thai. John Dowd, một chính trị gia trung thàng với McCain từ lần tranh cử Tổng Thống năm 2000 nay đang vận động thành công cho Thompson. Những nhà quan xát cuộc vận động bầu cử cho rằng việc xé rào này sẽ có thể gây ảnh huởng không tốt đẹp cho McCain

Hướng Dương

6-7-2007